مقدمه

امروزه بیشتر کارهایی که انجام می دهیم ، از خرید کردن تا کارهای بانکی گرفته تا کرایه تاکسی اینترنتی ، همه و همه با استفاده از وب سایت ها ، اپ ها و اتوماسیون های مجازی صورت میگیرند .

برای ساخت و توسعه چنین ابزاری ما به زبان های برنامه نویسی نباز داریم .

در ادامه به این که زبان برنامه نویسی (Programming language)چیست و درباره  انواع زبان های برنامه نویسی صحبت خواهیم کرد . با ما همراه باشید . . .

زبان برنامه نویسی (Programming language)چیست ؟

زبان ها ماشین ها تشکیل شده از توالی های طولانی از ترکیب از اعداد 1 و 0 و این در حالی است که انسان ها برای ارتباط با یکدیگر از ربان محاوره ای استفاده می کنند.

برای ارتباط میان ماشین و انسان باید زبانی مشترک باشد تا برای دستور به ماشین تبدیل به کد های 0 و 1 شود و برای نمایش خطاها یا باگ ها ، از 0 و 1 به این زبان تبدیل شود.

زبان برنامه نویسی یک زبان مشترک بین انسان ها و ماشین هاست.

انسان برای اینکه بتواند با ماشین ها ارتباط برقرار کند از زبان برنامه نویسی استفاده می کند.

از دیرباز تا امروز زبان های مختلفی برای ارتباط با ماشین ها ساخته  شده اند اما در این مقاله ما می خواهیم در مورد زبان های برنامه نویسی برای توسعه اپ و وب سایت با شما صحبت کنیم ، در ادامه همراه ما باشید .

   انواع زبان های برنامه نویسی :

دسته های بندی های مختلف برای تقسیم بندی زبان های برنامه نویسی استفاده میشود که ما به دوتا از این دسته بندی ها اشاره میکنیم :

• زبان های نشانه گذاری ، برنامه نویسی ، اسکریپت نویسی
• زبان های مفسری و کامپایلری

نشانه گذاری :

زبان نشانه‌گذاری (Markup Language) زبانی است که برای ساختاردهی و توصیف داده‌ها و محتوا استفاده می‌شود، نه برای انجام محاسبات یا اجرای منطق برنامه‌نویسی.
به زبان ساده، این زبان‌ها به رایانه یا مرورگر می‌گوید که داده‌ها چه چیزی هستند و چطور باید نمایش داده بشنوند .

زبان‌های نشانه‌گذاری عموما برای:

• سازمان‌دهی محتوا (مثل عنوان‌ها، پاراگراف‌ها، جداول و تصاویر) استفاده می شوند .

• تعریف ساختار داده‌ها (مثل XML برای ذخیره اطلاعات)

• نمایش محتوا در محیط‌های خاص (مثل HTML در مرورگرها)
  استفاده می‌شوند .

مثال :

<student>
<name>Mohammad Javad</name>
<age>21</age>
</student>

به طور خلاصه ،زبان نشانه‌گذاری، زبان توصیفی (descriptive) است، نه دستوری (imperative). هدف آن، ارائه‌ی ساختار و معنا به داده‌هاست، کنترل جریان برنامه نیست .

زبان برنامه نویسی :

زبان برنامه‌نویسی (Programming Language) مجموعه‌ای از قواعد و دستورالعمل‌ها است که به برنامه‌نویس اجازه می‌دهد تا با رایانه ارتباط برقرار کند و به آن بگوید که چه کاری انجام دهد.
در واقع، زبان برنامه‌نویسی پلی است میان تفکر انسانی و منطق ماشینی است .

هر زبان برنامه‌نویسی دارای چند جزء اصلی است:

1. نحو (Syntax) – قواعد نوشتاری و ساختاری زبان (مثلاً نحوه نوشتن متغیر، دستور شرطی، یا حلقه‌ها).

2. معناشناسی (Semantics) – مفهوم و رفتار هر دستور در زمان اجرا.

3. کتابخانه‌ها و توابع از پیش‌ساخته (Libraries / APIs) – ابزارهایی که به توسعه‌دهنده اجازه می‌دهند کارها را سریع‌تر انجام دهد.

هدف از ایجاد زبان‌های برنامه‌نویسی، این است که انسان بتواند با استفاده از عباراتی قابل‌فهم‌تر نسبت به زبان ماشین (صفر و یک)، وظایف و الگوریتم‌های خاصی را برای رایانه تعریف و اجرا کند.

به بیان ساده، زبان برنامه‌نویسی به رایانه می‌گوید چه کاری انجام دهد و چگونه آن را انجام دهد.

دسته‌بندی بر اساس رویکرد

1. زبان‌های شی‌گرا (Object-Oriented): مانند Java و Python – بر پایه‌ی مفهوم شی و کلاس ساخته شده‌اند.

2. زبان‌های تابع‌گرا (Functional): مانند Haskell – تمرکز بر توابع ریاضی و خلوص داده دارند.

3. زبان‌های رویه‌ای (Procedural): مانند C – بر پایه‌ی توابع و توالی اجرای دستورات عمل می‌کنند.

4. زبان‌های اسکریپتی: مانند JavaScript و PHP – برای خودکارسازی کارها یا توسعه‌ی وب استفاده می‌شوند.

زبان برنامه‌نویسی ابزاری است که اندیشه‌ی انسان را به دستورالعمل‌های قابل‌فهم برای ماشین تبدیل می‌کند. این زبان‌ها بنیان تمام نرم‌افزارها، وب‌سایت‌ها، بازی‌ها و سیستم‌های هوشمند امروزی را تشکیل می‌دهند.

زبان اسکریپت نویسی :

زبان اسکریپت‌نویسی (Scripting Language) نوعی از زبان‌های برنامه‌نویسی است که برای خودکارسازی وظایف، کنترل نرم‌افزارها و ساده‌سازی فرآیندها طراحی شده است.
در این زبان‌ها، کدها معمولاً به‌صورت خط‌ به‌خط اجرا می‌شوند و نیاز به فرآیند کامپایل پیچیده ندارند.

به بیان ساده‌تر، زبان‌های اسکریپت‌نویسی ابزارهایی هستند برای نوشتن دستوراتی که به جای انسان، کارهای تکراری را به شکل خودکار انجام می‌دهند.

هدف اصلی از زبان‌های اسکریپت‌نویسی، افزایش سرعت توسعه، سهولت در استفاده، و تعامل مستقیم با محیط یا نرم‌افزار میزبان است.
به‌جای ساخت یک نرم‌افزار مستقل، اسکریپت‌ها معمولاً در محیطی از پیش‌تعریف‌شده اجرا می‌شوند (مثل مرورگر یا سرور).

برخلاف زبان‌های برنامه‌نویسی کامپایل‌شونده مانند C یا Java، کدهای اسکریپتی مستقیماً توسط مفسر (Interpreter) خوانده و اجرا می‌شوند.
به همین دلیل، اجرای آن‌ها سریع‌تر آغاز می‌شود ولی ممکن است نسبت به زبان‌های کامپایل‌شده اندکی کندتر عمل کنند.

 نمونه‌های معروف زبان‌های اسکریپت‌نویسی :

1. JavaScript – برای اسکریپت‌نویسی در مرورگرها و توسعه‌ی فرانت‌اند و بک‌اند وب کاربرد دارد .

2. Python – در اصل یک زبان اسکریپت‌نویسی بوده که امروزه در حوزه‌های گسترده‌تری به کار می‌رود.

3. PHP – برای اسکریپت‌نویسی سمت سرور در وب استفاده می شود .

4. Bash – برای خودکارسازی وظایف در سیستم‌عامل‌های مبتنی بر یونیکس استفاده می شود .

5. PowerShell – برای مدیریت سیستم‌ها در محیط ویندوز استفاده می شود .

برای دریافت اطلاعات بیشتر اینجا کلیک کنید .

زبان‌های اسکریپت‌نویسی، شاخه‌ای سبک‌تر و سریع‌تر از زبان‌های برنامه‌نویسی هستند که تمرکزشان بر اجرای سریع، خودکارسازی وظایف، و سهولت در استفاده است.این زبان‌ها امروزه نقشی حیاتی در توسعه‌ی وب، مدیریت سیستم‌ها و ساخت ابزارهای کاربردی کوچک دارند. امیدواریم این مقاله برای شما سودمند بوده باشد.